Laten we wijs worden.

 

Afgelopen vrijdag ging “Our Story” van sir David Attenborough in premiere in het Artis Planetarium. Een film met een boodschap die het waard is ter harte te nemen.

 Ik heb een behoorlijke bewondering voor het werk van Attenborough en zal beslist niet de enige zijn. Zijn manier van filmen, zijn rustige verteltrant, maar vooral ook zijn boodschap maken dat ik graag naar zijn films kijk en luister. Als dat dan ook nog eens als immersieve filmervaring is, zodat je er als het ware in ondergedompeld wordt is het nog meer de moeite waard. Maar ook de inhoud mag er zijn.

De film begint “ergens” in de ruimte. Via de Melkweg kom je in ons zonnestelsel terecht en na een aantal planeten verschijnt daar de blauwe planeet. De Aarde. Waarna Attenborough in beeld verschijnt en begint met te zeggen dat wanneer je kijkt naar dat kleine bolletje het misschien lijkt alsof we onbeduidend zijn, omdat de aarde dat ook is. Dat is niet het geval verzekert hij ons. Wij zijn wel degelijk belangrijk. In de film zal hij dat uitleggen.

Wat volgt is “Ons verhaal” het verhaal van het ontstaan van de Aarde, het leven op onze planeet en tenslotte ons. Eencellig leven, dat later wordt vergezeld van meercellige wezens. Waarbij een aantal malen massale sterfte volgt, maar elke keer leven  aangepast weer opduikt. Tot een biosfeer ontstaat: het door de gezamenlijke planten- en dierenwereld bezette deel van de aarde en de atmosfeer. Een leefgebied. En na weer een massale sterfte verschijnen de eerste primaten.

De film verhaalt verder hoe de mensheid met zijn intelligentie steeds meer is gaan floreren en een steeds groter stempel op de aarde drukt. Met uiteindelijk desastreuze gevolgen voor het leven op aarde. Attenborough schetst een reëel, niet erg vrolijk beeld van deze gevolgen. Soorten zijn uitgestorven of staan op het punt dit te doen. De mens heeft de samenstelling van de atmosfeer veranderd. Waarmee we de oorzaak zijn van een volgende massasterfte. Het leven  zal ook daar wel weer overheen komen, maar zijn wij er dan nog bij?

Gelukkig hoeft het niet zo te lopen. We horen en zien het verhaal van de Walvissen. Enige decennia leek het er op dat deze soorten uit zouden sterven, met name doordat er stevig op werd gejaagd. Maar het gebeurde niet. Doordat we wereldwijd tijdig een jachtverbod instelden werd niet alleen uitsterven voorkomen. De walvissen herstelden zich en vormen weer gezonde populaties. Dat kunnen we dus bereiken.

Daarmee komen we aan de belangrijkste boodschap wat mij betreft: we kunnen die massale sterfte van dieren afremmen en voorkomen. Wij, mensen die nu leven, kunnen daarmee het verschil maken. Daarvoor moeten we nu actie nemen. Wij hebben met zijn allen het lot van het leven op Aarde in handen. Daarom zijn we belangrijk. Laten we zorgen dat we niet alleen intelligent zijn, maar vooral ook wijs.

Artis is door Attenborough zelf uitgekozen om deze film te mogen vertonen. Omdat de boodschap die hij wil brengen ook degene is die Artis wil brengen. Wie zich daarvan wil overtuigen raad ik aan om in het Hemelvaartsweekeinde langs te komen. Dan vindt het aardbewonersfestival plaats. Het zal bruisen van activiteiten die alle over hetzelfde onderwerp gaan: we moeten zuinig zijn op dat kleine bolletje dat we ons huis mogen noemen: De Aarde.

De film “Our Story” is nog een paar keer in mei te zien. Toegang is bij de entree voor Artis inbegrepen, maar reserveren is verplicht. Het aardbewonersfestival is van 14 t/m 17 mei in Artis, Het Groote Museum en Micropia. Zie https://www.artis.nl/nl/artis-park/dagagenda/our-story en https://www.artis.nl/nl/aardbewoners-festival-2026

Bemoeizucht en ambtenarij?

Het beleid van de gemeente Amsterdam om wat aan toeristen te doen heeft weer een onschuldig slachtoffer geëist. deze keer  in Amsterdam Noord. Hoe en boze vrouw de buurt een ontmoetingsplek ontnam en er zelf nog niets aan heeft.

 

Laat ik eerlijk zijn: te stellen dat ik de deur plat loop bij het Sluisje zou wel heel erg bezijden de waarheid zijn. De banken waar het over gaat ken ik wel, ik heb er tijdens een wandeling met een groep wel eens koffie gedronken. Echt belanghebbend ben ik dus niet. Toch voel ik boosheid bij me op komen als ik lees waarom  deze banken moeten verdwijnen. 

Voor wie het café niet kent: Het Sluisje is een café aan de Nieuwedammerdijk  in Amsterdam Noord. Dat het vlak naast een kleine sluis ligt zal niemand verbazen. Het café had daar een belangrijke functie. Hoe belangrijk bleek toen in 2016 de eigenaren wilden stoppen en het pand als woonhuis verkopen. Maar liefst 80 buurbewoners lapten elk EUR 10.000, kochten het café en sloten met een coöperatie een hypotheek af op het pand. Het Sluisje mocht niet verdwijnen.

Voor het café ligt een terras. Op dat terras vinden wandelaars, fietsers en andere dagjesmensen een plek om te genieten van de rust en natuurlijk een drankje. En er stonden tot voor kort twee zwarte picknicktafels. Daar vond je buurtbewoners voor wie dat een geliefde plek was. Mensen uit Noord vonden elkaar al meer dan 30 jaar daar. Tot de gemeente in greep.

Gek genoeg begon het verhaal op dat deel van het terras waar de dagjesmensen komen. Een mevrouw wilde daar schilderen en had een thermoskan koffie bij zich. Wat bestellen wilde ze niet. Nu weet ik niet hoe anderen er over denken, maar ik vind het vrij normaal dat als je het terras van een horecagelegenheid bezoekt je een consumptie besteld. Als je er langer verblijft meerdere. Deze mevrouw vond het niet en werd boos toen haar verzocht werd om dan het terras te verlaten. Woedend vertrok ze.

Als het daarbij was gebleven had ik er waarschijnlijk nooit van  gehoord. Maar de mevrouw besloot na te gaan of dat terras wel van het café was. Nu was dat het geval, maar de ijverige ambtenaren kwamen tot de conclusie dat de afmetingen en plaats niet klopten. Er werd opnieuw ingetekend en wat blek: de picknicktafels mochten niet. Die moesten weg, want anders zou "het stappenplan" in werking worden gesteld lees ik in NRC.

Laten we dus even de zaak op een rij zetten. Een mevrouw zit op een geheel legaal terras, wordt gevraagd te vertrekken omdat ze niets bestelt. Maar vervolgens gaan ambtenaren aan het meten en dus moeten tafels die al 30 jaar tot ieders tevredenheid een belangrijke buurtfunctie vervullen weg. Kan iemand me uitleggen wat daar de logica achter is? Ik begrijp hem niet helemaal. Waarom niet simpelweg geconstateerd dat de vrouw inderdaad op het terras van een café zat en terecht gevraagd werd of iets te gebruiken of te vertrekken?  

Ik ben geen jurist, maar weet dat er zoiets bestaat als gewoonterecht. Ik vraag me af of wanneer die buurttafels er al zo lang staan daar geen sprake van is. Wie weet is er een jurist die me uitlegt dat dit niet het geval is, maar eigenlijk interesseert het me niets. Er komt iets rebels in me op.

Waar ik soms het gevoel krijg dat ze in de Stopera zich soms afvragen waar toch die ponten  heen gaan gaat nu een overijverig apparaat zich bezig houden met een al 30 jaar bestaande ontmoetingsplek voor Noordelingen. Misschien is dat wel het punt. Was voor die ambtenaar dat terras niet meer dan wat lijnen op een kaart die de begrenzing aan gaven. Waar die tafels net buiten vielen. En dus weg moesten.

De wereld zal niet vergaan nu deze twee tafels weg zijn.  De vaste bezoekers zullen hun lek wel op enige manier weer vinden daar. Het café zal ook blijven. Maar het komt me allemaal zo zinloos over. Wie is er van dit heldhaftig optreden van de gemeente Amsterdam beter geworden? Zeg het me, ik zie het niet. Amsterdam kent vele problemen die niet opgelost worden. Maar hier is standvastig ingegrepen. Bravo!

Of het helpt weet ik niet, maar je kan je steun uitspreken via deze petitie:

 

 

Pak ook de aanstichters.

 Vijf mensen stonden voor de rechter vanwege hun bedreigingen op sociale media aan het adres van Pim Lammers. Vier ervan zijn  veroordeeld tot taakstraffen. Op zich goed, maar wat gebeurt er met de aanstichters.

 

Saskia Belleman, verslaggever bij de Telegraaf, deed via X verslag van de voortgang van de rechtszaak en ik heb dat met veel belangstelling gevolgd. Zij vatte ook samen wat de verdachten, voor zover aanwezig, vertelden. Uit die antwoorden kreeg ik een beeld van die mensen. Op een of andere manier waren het mensen voor wie het leven geen pretje was en die niet bepaald gewend waren om erg diep na te denken over de gevolgen van wat ze deden. Zoals ik dat van veel mensen die zich op X weren denk. Ze zaten achter hun computer, lazen over Lammers en werden boos. Niet het beste moment om een bericht te plaatsen, dat bleek wel. De rechter had dan ook weinig mededogen. Vier mensen kregen 50 uur werkstraf waarvan 25 voorwaardelijk. Een vijfde bleef volhouden dat hij het bericht niet geplaatst had, maar dat een van zijn vrienden dat op zijn telefoon gedaan zou moeten hebben. Wie wist hij niet en er restte weinig behalve vrijspraak wegens gebrek aan bewijs.

Op zich een goede zaak dat de rechter laat merken dat bedreiging via sociale media niet kan, maar ik mis wat. Deze bedreigingen kwamen niet uit de lucht vallen. Het vuurtje was zorgvuldig opgestookt. Een site die zich reactionair noemt plaatste delen van een verhaal over een trainer en een minderjarige pupil zonder enige context en deed  alsof de schrijver een pleidooi hield voor seks tussen volwassenen en kinderen. Wie het verhaal las wist beter, maar wie deed dat? Politieke partijen ter rechter zijde zagen mogelijkheden en gingen vol op het orgel. Gevolg was dat toen nog Twitter vol stond met allerlei aantijgingen van pedofilie. Ik heb zelf ook de nodige mogen ontvangen. In de sfeer die daartoe ontstond dachten mensen dat ze Lammers moesten bedreigen. Of de vier die veroordeeld zijn representatief waren weet ik niet, maar zij waren duidelijk opgehitst door al die verhalen uit conservatieve hoek.

Daar waar nu een aantal dreigers te verstaan is gegeven dat dreigen niet mag, kunnen de aanstichters gewoon door gaan. Die  reactionaire site volg ik niet, maar het lijkt me stug dat ze getopt zijn met stoken. Van tenminste één politieke partij weet ik het zeker. Hun hetze richtte zich in Rotterdam en dit weekeinde in Leiden tot voorleesuurtjes door Drag Queens. Uurtjes waar kinderen met hun ouders naar toe gaan. En mijn voorspelling is dat dit door blijft gaan. Politici hebben een verdienmodel gevonden dat ze zo maar niet los zullen laten. Je moet toch iets nu alle covid maatregelen zijn opgeschort en zonnebrand niet zo tot verbeelding spreekt.

Daarom zou ik graag zien dat het OM nu door pakt en nagaat of er geen sprake is geweest van opruiing. Dat de bedreigingen strafbaar zijn ligt nu in elk geval vast als dat daarvoor nog niet zo was. Ga dus eens na of de uitingen van al die clubs kunnen worden beschouwd als aansporingen om deze strafbare feiten te plegen. Waarschijnlijk is dat lastig, omdat die engerds precies weten hoe ver ze kunnen gaan zonder dat zij aangepakt kunnen worden. Maar als het wel zou lukken zou ik dat als gerechtigheid zien. Mocht dat niet lukken, dna wens ik hen heel lang heel veel jeuk en te korte armpjes om te kunnen krabben.

De noodzaak van Pride

Als me iets de laatste tijd steeds duidelijker wordt, dan is het dat Pride tegenwoordig niet minder, maar meer noodzakelijk is dan nu. Tolerantie tegen mensen die anders zijn lijkt eerder af dan toe te nemen.

Laat ik eerlijk zijn: ik ga nooit naar de Canal Parade. Als ik in het verleden die dag door de stad liep bekroop me het gevoel dat de mensen die wel gingen dezelfde waren als zij die naar concerten van de Toppers gingen en dan keurig de juiste kleur kleren droegen. Alleen was de kleur elke keer weer roze. Verder dezelfde hoedjes en petjes en weet ik wat al niet meer. Ook langs de gracht staan met die drukte lijkt me niet. Maar toch heb ik altijd gevonden dat dit evenement moet blijven. Omdat het hard nodig is, net als de rest van Pride.

 

Een paar jaar geleden zat ik via de TV naar toespraken in het kader van Pride te luisteren. De een na de andere vertegenwoordiger van een groepering uit die lange rij letters kwam voorbij. En allemaal vertelden ze waarom ze niet konden leven zoals zij wilden. Ik fantaseerde daar dat ik als laatste het podium zou beklimmen en dan vragen aan de menigte, die ook nog in de regen stond, of die niet helemaal plat geluld was. Om dan uit te leggen dat het voor mij allemaal heel simpel zou moeten zijn: Je moet kunnen zijn wie je bent en lief kunnen hebben wie je lief hebt. En dat dit voor iedereen zo normaal zou moeten zijn dat al die mensen voor me geen enkele reden zouden zien om een groep mensen in de regen naar een verhaal te laten luisteren, omdat hun doel bereikt was. Liefst zou ik nog zien dat mensen zich zouden verbazen over de tijd dat dit nog niet zo was. Dan konden de feesten blijven, omdat een feestje nooit weg is en wie perse wilde demonstreren kon een ander onderwerp uitkiezen. Keuze genoeg.

Je zal me niet horen zeggen dat iedereen alles maar normaal moet vinden. Als ik iemand met een leren hondenkop op aan een riem netjes naast zijn meester zie lopen zie ik mezelf dat ook niet doen en een prinsessenjurk staat anderen vast beter dan ik. Maar ik kan dat simpel oplossen: gewoon geen hondenkop op doen of prinsessenjurk aan trekken. Ik kan melden dat dit me heel goed af gaat. Maar anderen vinden het blijkbaar heel fijn en doen daar voor zover ik na kan gaan niemand kwaad mee. Dus waarom daar moeilijk over doen? Als we allemaal hetzelfde normaal vonden werd het ook saai.

Helaas heb ik het gevoel dat deze gedachte terrein begint te verliezen. Conservatieve politici, journalisten, influencers en anderen hebben een markt ontdekt. Eigenlijk een heel oude: angst. Daarom wordt gedaan alsof LHBTIQ+ heel eng is en dat het een ieder opgedrongen worden. De koppeling met pedofilie wordt ook graag gelegd, want dat vergroot de angst. Wie probeert duidelijk te maken dat het alleen gaat om mensen die net als wij gewoon zichzelf willen zijn wordt al gauw in een hoek gedrukt. Ik ben al lang de tel kwijt geraakt als het gaat om het aantal keren dat bij mij op socialse media pedofiele neigingen verondersteld zijn. De meeste mensen kan ik dat niet kwalijk nemen, die laten zich opjutten.

Maar het wordt anders als het gaat om de voortrekkers die ik noemde. Mensen die naar mijn stellige overtuiging bewust deze angst aanwakkeren om ervan te profiteren. Die parasiteren op die angst van hun volgelingen en zich totaal niet interesseren voor de gevolgen voor de LHBTIQ+ers. Mensen die niet allemaal de sterkte hebben om zich te verweren. Die twijfelen of ze uit de kast zullen komen en dan allerlei drek over zich krijgen. En beseffen dat dit zal blijven.

Daarom moet Pride en ook Queer blijven. Om de mensen die zich onzeker voelen omdat ze niet cisgender en heteroseksueel zijn een hart onder de riem te steken. En bovendien de handelaren in angst duidelijk te maken dat ze nooit zullen winnen. Zodat ooit alleen nog maar feest nodig is om te vieren dat iedereen kan zijn wie hij is en lief kan hebben wie hij wil.

 

Wat is er met het broodje gebeurd?

Wie tegenwoordig een broodje kaas bestelt krijgt er van alles bij waar hij niet om heeft gevraagd. Wat is er mis gegaan?

Ik mag graag bij de Eetsalon van Dobben komen. Dat heeft te maken met het feit dat deze zaak zo ongeveer de meest Amsterdamse is die ik ken. Probeer daar als iemand van buiten het personeel vooral niet te slim af te zijn. Je wordt genadeloos afgestraft. Velen overkomt dat ook nog eens zonder het in de gaten te hebben. Wie er wel eens was als Ajax een thuiswedstrijd speelt kan het meemaken. Maar het gaat ook om de broodjes.

Ik weet niet wat het is, maar gewone broodjes lijken uitgestorven. Wie het bestelt krijgt om te beginnen al iets hips, liefst op basis van desem. Daar op dan met wat mazzel datgene waar je om vroeg. Maar daarnaast meestal een verzameling groen en liefst nog een of andere vage saus. Meestal een zoete. Het is alsof je de smaak van wat je besteld niet meer mag proeven. Met wat pech wordt het geheel geserveerd op een bord waar nog eens de halve inhoud van een gft bak als garnituur ligt. Gillen dat je alleen maar een belegd broodje wilde doe je dan ook weer niet. Je doet maar alsof je het zo bedoeld had. “Alles naar wens?” Je wil nee roepen, maar mompelt toch maar iets dat als Ja klinkt.

Dus maar even voor de goede orde. Een broodje kaas behoort te bestaan uit een broodje, eventueel besmeerd met boter en kaas. Dus geen salade, geen saus, niets van dat alles. Mosterd kan nog wel. Maar vooral veel kaas. Niet een plakje waar je door heen kunt kijken, maar meerdere plakken. Zoveel als je vroeger thuis op brood niet mocht hebben zeg maar. En het broodje moet ook geen huisgebakken ciabatta met desem zijn. Nee: gewoon een wit bolletje van een fabrieksbakker. Van die welke je met meerderen aan elkaar in plastic verpakt binnen krijgt. Lekker klef en weer zoals je thuis niet zou doen. Je bent namelijk niet thuis, je bent in een broodjeszaak. Voor broodjes met ander beleg geldt iets soortgelijks: brood en beleg en geen tierelantijnen.

In Amsterdam zijn er nog een paar zaken waar je deze broodjes zo kunt kopen gelukkig. Maar in mijn beleving zijn ze aan het verdwijnen. Ze zijn ongetwijfeld niet hip genoeg. “De consument” zal wel die opgedirkte krengen willen hebben, zodat ze het idee hebben toch gezond bezig te zijn. Het stemt me treurig. Om me te troosten pak ik dus maar de tram naar het Rembrandtplein. Even de steeg in en dan genieten. Ik hoop dat ze daar nooit hip gaan worden!

Hoe gaan we met Qatar om?

 

In diverse landen wordt schande gesproken over de wijze waarop arbeidsmigranten zijn behandeld in de aanloop naar het WK voetbal in Qatar. Maar gaan we hier handig mee om?

 

De NPO zond in een van haar WK programma's een item uit over arbeidsmigranten in Qatar. Ze bezochten daarin een plaats waar migranten samen kwamen om op grote schermen naar het voetbal te kijken. En natuurlijk kwam daarbij de manier waarop de vele buitenlandse werknemers in Qatar worden behandeld aan de orde. En wat bleek: stuk voor stuk waren de mensen die aan het woord kwamen lovend over het land. Ze waren dankbaar dat ze er mochten werken en deelden de kritiek absoluut niet. Dat er duizenden doden gevallen waren tijdens de bouw van het stadion? Dat was natuurlijk heel erg jammer een erg voor de nabestaanden. Maar he, dat hoort er nu eenmaal bij. “It is sad, but they had to die so we can have fun”, zei een van de mensen die aan het woord kwamen. Hij lachte er vriendelijk bij.

Ik vond het nogal onbegrijpelijk en werd zelfs een beetje boos. Tot ik wat verder nadacht. Tijdens mijn (zaken)reizen naar India had ik het al ontdekt en ik word doorgaans niet moe het te benoemen: Als je naar India gaat, laat dan elk gevoel voor westerse logica achter op het vliegveld. Mensen hebben daar een eigen cultuur en wat voor ons normaal is hoeft dat voor hen niet te zijn en omgekeerd. Als dat geldt voor Indiërs, kan dat dan ook niet voor de Afrikanen die ik zag gelden?

Onze boosheid jegens Qatar is gestoeld op onze ideeën over hoe we met mensen om willen gaan. Over de veiligheid op de werkplek en over dat je mag zij wie je bent en mag houden van wie je wil. Zaken die we heel normaal vinden en die wat mij betreft ook heel normaal zijn. Alleen: dat is de westerse manier van denken. Wij hebben die ideeën en gaan er waarschijnlijk maar vanuit dat iedereen die heeft. Daar op dat veld met al die mensen bleek dat niet zo te zijn. Onze logica is niet die van hen. Waar bij ons de boosheid overheerst zijn zij vooral dankbaar. We kunnen dan proberen hen onze gedachten op te dringen, maar dat hebben we vanuit het Westen al eerder geprobeerd en we kunnen er ons niet bepaald op roemen dat het een enorm succes was.

Ik ga hier zeker geen pleidooi houden om Qatar maar zijn gang te laten gaan. Ook ik vind al die doden niet kunnen en ook ik vind dat de rechten van lhbtiq+ mensen gerespecteerd moeten worden. De vraag is wel of we er zo met twee benen tegelijk in moeten gaan als nu gebeurt. Of westerse landen een wedstrijdje moeten gaan doen wie het luidste zijn misnoegen kenbaar maakt. Misschien moeten we wat mee buigen in plaats van de botte bijl hanteren. In elk geval is het handig om na te gaan hoe degenen wier belangen we wensen te dienen denken. Tenslotte gaat het om hen en niet om ons een goed gevoel te geven.

Vormen de achtervolgers een team?

Op dit moment is nog niet duidelijk of de dames en heren schaatsers hun ambitie om op de Ploegenachtervolging goud te halen waar kunnen maken. De vooruitzichten lijken in elk geval niet ideaal. Zijn het eigenlijk wel teams?

 

Het is al weer jaren geleden dat ik een strategie bijeenkomst van mijn toenmalige werkgever bijwoonde. Met veel fanfare werden daar de mannen binnen gehaald die de achtervolgingsploeg zouden gaan vormen die bij de volgende Olympische spelen goud wilden halen. Ze hadden geleerd van de totale mislukking bij de spelen dei net achter ons lagen en beseften dat om goud te halen je vooral een team moet vormen. Daar moet je aan werken en dat neemt tijd. Bovendien moet je met zijn allen ook voor het gezamenlijke doel gaan en niet je eigen doelen voor laten gaan. Mooie woorden toen en natuurlijk werd meteen de link gelegd naar het bedrijf en dat we daar ook moesten optreden als een team. Wat interviewtjes en fraaie woorden en de boodschap was duidelijk.

Bij de eerst volgende Spelen ging het bijna helemaal goed. Er was, staat me bij een kleine hikkel doordat degene die reserve stond niet blij was met die rol en weigerde bij de finale aanwezig te zijn. De anderen gingen er echter samen voor en ik zie nog hoe we op de coolste baan beleefden hoe op grote schermen et zien was hoe zowel de heren als de dames in de ploegenachtervolging goud wonnen. Missie geslaagd en het was duidelijk dat je door tijdig een goed team te vormen resultaten kunt bereiken.

Ik moest daar deze week aan denken toen ik de reacties en commentaren bij zowel dames als heren hoorde na een maar net geslaagde poging om tot de halve finales van de ploegenachtervolging door te dringen. Een vierde plaats en dus mogen beide ploegen tegen de nummer 1 proberen verder te komen. En dan hoor ik dat beide teams eigenlijk pas onlangs echt zijn gaan trainen voor dit nummer. Dat eigenlijk alle schaatsers zich voornamelijk geconstateerd hebben op hun eigen individuele prestaties en de achtervolging er ook nog was. Bij de vrouwen komen de schaatssters ook nog uit verschillende  ploegen en hebben dus voorafgaand aan de spelen nauwelijks met elkaar getraind. Bij de mannen zijn het in elk geval ploeggenoten, maar hebben ze bijvoorbeeld het "duwen" niet afdoende kunnen trainen om daar zoals andere landen voordeel uit te halen.

Ik ben geen kenner op het gebied van schaatsen. Wat dat duwen nu precies inhoudt kan ik dan ook niet zeggen. Waar ik wel iets vanaf weet is teamvorming. En iets zegt me dat daar iets aan schort. Ik denk dat als je beide teams zou leggen naast de vijf disfunctionaliteiten van een team er nogal wat van die vijf punten van toepassing zijn. Misschien deze dagen even niet, maar tijdens de voorbereiding zeker wel. Ik kan me niet aan de indruk onttrekken dat van de lessen die destijds tot twee gouden races hebben gelegd weinig mer over is. Wie weet zijn beide ploegen goed genoeg om toch nog het podium te bereiken en wie weet zelfs goud te halen. Maar als ik het niet helemaal fout zie is dat dan eerder ondanks dan dankzij de voorbereiding en zeker niet omdat er twee teams staan. Het zou maar zo kunnen dat deze Spelen en de periode daarvoor interessant studiemateriaal opleveren voor iedereen die zich met teamcoaching bezig houdt en dat het fraaie voorbeelden oplevert om te laten zien hoe teamvorming niet moet...